Wie\u015b po\u0142o\u017cona w p\u00f3\u0142nocnej cz\u0119\u015bci gminy Grabowiec, w obr\u0119bie Dzia\u0142\u00f3w Grabowieckich.
Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1394 roku, gdy ksi\u0105\u017c\u0119 mazowiecko-be\u0142ski Ziemowit IV utworzy\u0142 \u0142aci\u0144sk\u0105 parafi\u0119 w Grabowcu. W 1472 roku wie\u015b liczy\u0142a 8 \u0142an\u00f3w u\u017cytk\u00f3w, 1 karczm\u0119 i 1 m\u0142yn. Rejestr poborowy z 1531 roku notowa\u0142 tutaj 2 i 1\/2 lana u\u017cytk\u00f3w i m\u0142yn o 1 kole. W 1578 roku wie\u015b nale\u017ca\u0142a do Marcelina Samickiego, kt\u00f3ry posiada\u0142 tu 16 \u0142an\u00f3w u\u017cytk\u00f3w, 5 zagrodnik\u00f3w z ziemi\u0105, 4 zagrodnik\u00f3w bez ziemi i 12 komornik\u00f3w. Do niego nale\u017ca\u0142a jeszcze w 1583 roku. W tym roku kr\u00f3l Stefan Batory wyda\u0142 wyrok w sprawie Gabriela I\u0142owieckiego i Wolskiego dotycz\u0105cy w\u00f3jtostwa w Tucz\u0119pach, kt\u00f3re przyzna\u0142 temu pierwszemu. Przed rokiem 1616 roku Tucz\u0119py i Wola Tucz\u0119pska nale\u017ca\u0142y do Miko\u0142aja \u017bukowskiego, o\u017cenionego I-o voto z Agnieszk\u0105, 2-o voto ze Szczekock\u0105, zmar\u0142ego w tym\u017ce roku. W 1650 roku Tucz\u0119py i Wola Tucz\u0119pska by\u0142y w\u0142asno\u015bci\u0105 Wereszczy\u0144skich. Na pocz. XVIII wieku wie\u015b nale\u017ca\u0142a do Stanis\u0142awa Rostkowskiego, natomiast w 1745 roku doPetronelli Rostkowskiej, wdowy po Stanis\u0142awie. W 1759 roku w\u0142a\u015bcicielem miejscowo\u015bci by\u0142 Felicjan Rostkowski, kt\u00f3ry podj\u0105\u0142 pr\u00f3b\u0119 lokowania miasteczka D\u0105browa na terenie wsi Tucz\u0119py. By\u0142a to jednak lokacja nieudana i miasto nie powsta\u0142o.
W 1742 roku cz\u0119\u015b\u0107 Tuczap (Tucz\u0119p?) z przyleg\u0142o\u015bciami kupi\u0142 od Rostkowskich Micha\u0142 J\u00f3zef Komorowski, pierwszy raz \u017conaty z Barbar\u0105 Lopack\u0105, po raz drugi z Helen\u0105 Rostkowsk\u0105. Zapewne po Komorowskim dobra przej\u0105\u0142 M. Liniewski, na maj\u0105tku kt\u00f3rego zabezpieczono fundusz Akademii Zamojskiej. Drugi z w\u0142a\u015bcicieli wsi – Rostkowski zezna\u0142 w 1779 roku w grodzie grabowieckim zapis 6000 zip na rzecz Akademii Zamojskiej. W 2 pol. XVIII wieku w tutejszych lasach palono pota\u017c i wyrabiano bale i klepki drewniane. W\u00f3wczas Tucz\u0119py nadal by\u0142y w r\u0119kach Rostkowskich. W 1814 roku wie\u015b wraz z Maydanem Tucz\u0119pskim i Tru\u015bciank\u0105 nale\u017ca\u0142a do J\u00f3zefa Grudzickiego.
Data erekcji tutejszej cerkwi nie jest znana. W XVIII wieku istnia\u0142a w Tucz\u0119pach drewniana cerkiew unicka p.w. \u015bw. Tr\u00f3jcy, po\u015bwiadczona w \u017ar\u00f3d\u0142ach w 1759 r. W 1840 roku w sk\u0142ad unickiej parafii wchodzi\u0142y: Tucz\u0119py, W\u00f3lka Tucz\u0119pska, Tro\u015bcianka i Wierzbica. Liczy\u0142a ona w\u00f3wczas 88 parafian. W 1877 roku wybudowano nast\u0119pn\u0105 cerkiew. W 1920 roku erygowano w Tucz\u0119pach parafi\u0119 rzymskokatolick\u0105 i w\u00f3wczas cerkiew rekoncyliowano na ko\u015bci\u00f3\u0142. W ko\u0144cu lat 30-tych XX wieku budynek ko\u015bcio\u0142a by\u0142 w z\u0142ym stanie i by\u0142 za ciasny na potrzeby parafii, dlatego zosta\u0142 rozebrany. Na jego miejscu w 1939 roku wybudowano nowy drewniany ko\u015bci\u00f3\u0142ek, kt\u00f3ry jednak ze wzgl\u0119du na wybuch wojny nie zdo\u0142ano ca\u0142kowicie wyko\u0144czy\u0107. Po wojnie okaza\u0142o si\u0119, \u017ce fundamenty ko\u015bcio\u0142a s\u0105 za s\u0142abe co zmusi\u0142o budowniczych do rozebrania istniej\u0105cych ju\u017c \u015bcian i poprawienia fundament\u00f3w. Ostatecznie budow\u0119 uko\u0144czono w 1957 roku. W XIX wieku za\u0142o\u017cono tutaj cmentarz dla grekokatolik\u00f3w, od 1875 roku u\u017cytkowany przez prawos\u0142awnych. Gdy w 1920 roku powsta\u0142a parafia rzymskokatolicka, grzebano na nim zmar\u0142ych tego wyznania. Cmentarz w kszta\u0142cie po\u0142owy trapezu posiada pow. 0,54 ha.
Spis z 1827 roku notowa\u0142 wie\u015b w powiecie hrubieszowskim i parafii Grabowiec. Liczy\u0142a w\u00f3wczas 20 dom\u00f3w i 112 mieszka\u0144c\u00f3w. W 1885 roku dobra Tucz\u0119py sk\u0142ada\u0142y si\u0119 z folwarku w Tucz\u0119pach oraz Tuszowie i liczy\u0142y 1746 m\u00f3rg ziemi, w tym 894 morgi grunt\u00f3w ornych i ogrod\u00f3w, 73 morgi \u0142\u0105k, 28 m\u00f3rg pastwisk, 677 m\u00f3rg lasu, 60 m\u00f3rg odpadk\u00f3w i 14 m\u00f3rg nieu\u017cytk\u00f3w. W folwarkach by\u0142o 17 budynk\u00f3w murowanych i 30 drewnianych. Wie\u015b liczy\u0142a 26 dom\u00f3w i 354 m\u00f3rg ziemi.
W 1 pol. XIX wieku wybudowano w Tucz\u0119pach m\u0142yn wodny murowany z ceg\u0142y, na rzucie prostok\u0105ta, z dachem dwuspadowym pobitym gontem.
Wed\u0142ug spisu z 1921 roku by\u0142o we wsi 45 dom\u00f3w i 254 mieszka\u0144c\u00f3w, w tym 1 \u017byd i 24 Ukrai\u0144c\u00f3w, folwark Tucz\u0119py liczy\u0142 15 dom\u00f3w i 180 mieszka\u0144c\u00f3w, w tym 7 Ukrai\u0144c\u00f3w, a w folwarku Tuszyn by\u0142 2 domy i 12 mieszka\u0144c\u00f3w, w tym 3 Ukrai\u0144c\u00f3w.
W 2 po\u0142. XIX wieku w\u0142a\u015bcicielem folwarku Tucz\u0119py by\u0142 Kazimierz Klemens Rudnicki, po kt\u00f3rym w 1908 roku po\u0142ow\u0119 maj\u0105tku dziedziczy\u0142y dzieci: \u0141ucja i Jan Kazimierz, druga po\u0142owa nale\u017ca\u0142a do ich matki Czes\u0142awy z Mijaczkowskich Rudnickiej, \u017cony Kazimierza Klemensa. Zapewne maj\u0105tek w ca\u0142o\u015bci wkr\u00f3tce przej\u0105\u0142 Jan Kazimierz Rudnicki, a nast\u0119pnie Faustyn Rudnicki, kt\u00f3ry zmar\u0142 w 1926 roku. W 1929 roku sukcesorzy Faustyna Rudnickiego posiadali w Tucz\u0119pach 535 ha grunt\u00f3w, a w folwarku Tuszyn 305 ha u\u017cytk\u00f3w. W\u00f3wczas cie\u015bl\u0105 we wsi by\u0142 S. Szewczuk, a kowalem A. Kucharski. M\u0142yn wodny dzier\u017cawi\u0142 Konstanty R\u00f3\u017cycki, natomiast sklep z artyku\u0142ami spo\u017cywczymi prowadzi\u0142 Sz. Fridman.<\/p>\n\n\n\n
\u0179R\u00d3D\u0141O: J\u00f3zef Nied\u017awied\u017a – Leksykon historyczny miejscowo\u015bcidawnego wojew\u00f3dztwa zamojskiego<\/p>\n\n\n\n\n\n